Poniższy artykuł jest tłumaczeniem tekstu The Road to KDE 4: Okular and Ligature Document Viewers z serwisu dot.kde.org

W tym tygodniu znowu skupimy się na aplikacjach KDE 4, a konkretnie na dwóch przeglądarkach dokumentów: Okular i Ligature. Są to dwie wschodzące gwiazdy KDE 4, ale obie mają swoje korzenie w aplikacjach KDE 3.

W przeszłości KDE miało wiele aplikacji służących do przeglądania różnych formatów dokumentów i dzięki wykorzystaniu technologii KParts przeglądarki te mogły być osadzane w innych aplikacjach, takich jak Konqueror. Wspieranymi formatami były między innymi TIFF, PDF, PostScript, fax, DjVu i wiele więcej. okular i Ligature wywodzą się właśnie z tych przeglądarek, ale oferują o wiele więcej możliwości niż proste przeglądanie dokumentów.

W KDE był program KGhostView, który wykorzystywał GhostScript do wyświetlania dokumentów PDF i PostScript. Był on nawet wykorzystywany przy tworzeniu Podglądu wydruku. Poniżej znajduje się zrzut ekranu z KGhostView w KDE 3.5.6. Usterki w wyświetlaniu czcionek mogą wynikać z braku czcionek w mojej dystrybucji.

Rys1. KGhostview w KDE 3.5.6

W KDE 3 program do przeglądania plików PDF działał o wiele szybciej niż KGhostView. Tym nowym programem był KPDF, który wyprzedzał KGhostView w wielu ważnych dziedzinach. KPDF jest w wielu dystrybucjach jako domyślna przeglądarka PDFów dla środowiska KDE. Poniżej widzimy ten sam plik przeglądany w KPDF.

Rys2. KPDF w KDE 3.5.6

KPDF był dla mnie jednym z programów, które mnie zachwycały kiedy tylko korzystałem z KDE. Po kliknięciu na link do pliku PDF, który miał się otworzyć w jednej z ramek strony internetowej był tam szybko osadzany KPDF. Działo się to tak błyskawicznie, ża czasami zapominałem, że w zawartość tej ramki to już nie HTML.

KPDF zawierał także kilka przydatnych funkcji, których KGhostView nigdy się nie dorobił, takich jak wyszukiwanie tekstu, możliwość kopiowania danych z plików PDF i wiele więcej. KPDF jest też o wiele szybszy w wyświetlaniu plików PDFl, szczególnie tych zawierających dużo grafiki wektorowej. W mojej pracy wykorzystuję wiele map, które są często rozprowadzane w plikach PDF. Przeglądanie ich w KGhostView nie było łatwe, można było zobaczyć jak rysują się poszczególne wektory. KPDF ładował tę samą mapę natychmiastowo, pozwalając mi pracować, zamiast czekać na załadowanie obrazka.

Ekipa KPDF podjęła decyzję o wprowadzeniu obsługi formatów innych niż PDF, a udało się to między innymi dzięki pracy programistów sponsorowanych przez Google Summer of Code. Głównym powodem dla którego zdecydowano się rozszerzyć funkcjonalność KPDF, a nie tworzyć nową aplikację jest to, że KPDF posiada już wiele zaawansowanych opcji, które powinna posiadać nowa przegladarka plików. Aby podkreślić to, że będzie ona obsługiwała nie tylko pliki PDF zmieniono jego nazwę na ‘okular’.

Użytkownicy KDE 4 powinni wiedzieć, że zarówno okular jak i Ligature będą obsługiwać wiele formatów danych. Na początku opowiem o okularze, ponieważ na jego temat mam więcej informacji. W Okularze wprowadzono wiele ulepszeń względem KPDFa. Widać, że może on się stać jedną z najlepszych aplikacji KDE 4.

Pino Toscano (pinotree na irc.freenode.org) jest głównym programistą okulara. Aktualnie okular znajduje się w repozytorium SVN projektu KDE, a jego źródła są dostępne w
/trunk/playground/graphics/okular. Jest on już dość stabilny, a nawet jest najstabilniejszą aplikacją KDE 4, którą do tej pory testowałem. Kompiluje się on także na KDE/Mac. Benjamin Reed udostępnił poniższy zrzut ekranu pokazujący okulara na platformie Mac:

Rys3. Okular z KDE 4 działający pod systemem MacOS X

Benjamin dodaje: “O kurczę, okular jest na OS X bardzo szybki. Nigdy więcej Adobe Readera! :)”

Nie przetestowałem obsługi wszystkich formatów, które wspiera okular, ale według danych na jego stronie posiada częściowe lub pełne wsparcie dla 11 typów dokumentów: PDF, PS, TIFF, CHM, DjVu, DVI, XPS, OOo, FictionBook, ComicBook i standardowych plików graficznych. Ciągle trwają prace nad poprawą obsługi tych wszystkich formatów i dodawaniem nowych. Okular, który ukaże się w KDE 4.0 może nie obsługiwać tych wszystkich formatów, będzie to zależało od ich stabilności.

Poniżej jest zrzut ekranu z okulara wyświetlającego plik w formacie ComicBook, który jest często używany do dystrybucji komiksów internetowych. Okular ma szansę stać się jedną z wiodących przeglądarek formatu ComicBook, poprzez to, że będzie dostępny na wszystkie platformy, które wspiera KDE 4.

Rys4. Okular z KDE 4

Pino zaprezentował także nowości w kwestii użyteczności, nad którymi trwają prace w projekcie Season of Usability.

Inną przeglądarką dokumentów w KDE 4 jest Ligature (poprzednio KViewShell). Znajduje się on w pakiecie kdegraphics i aktualnie jest domyślną przeglądarką dla wszystkich typów dokumentów, które wspiera, lecz bez problemu można nakazać aby dokumenty te otwierały się w okularze. Jedynymi powodami dla którego Ligature jest w pakiecie kdegraphics (zamiast okulara) są kwestie historyczne - KViewShell (na którym jest oparty Ligature) był częścią kdegraphics. Nie oznacza to jednak, że okular jest jakimś gorszym programem. Amarok - jedna z najlepszych aplikacji KDE też nie znajduje się w pakiecie kdemultimedia.

Ligature aktualnie posiada wsparcie dla formatów PDF, PostScript, EPS, fax, Tiff, DjVu, i TeX. Jego poprzednik - KViewShell, nie posiadał wsparcia dla części z nich.

Chciałem przygotować zrzuty ekranu z Ligature wyświetlającego plik PDF, ale nie chciały się załadować. Próbowałem także plików PostScript, ale po załadowaniu nic się nie wyświetlało. Postanowiłem pokazać plik DVI, aby przynajmniej widać było aktualny stan interfejsu programu.

Rys5. Ligature z KDE 4

Co do DVI: aby można je przeglądać należy zainstalować pewne pakiety TeTeX, które w mojej dystrybucji zajmują 85 megabajtów - zapewne jest to powodem niskiej popularności formatu DVI. Kiedy Ligature odnajdzie w pliku DVI odnośnik podkreśla go na niebiesko aby pokazać, że możesz na niego kliknąć. może to być znacznym ułatwieniem, ale sprawia, że dokumenty nie wyglądają najlepiej. W okularze linki nie są podkreślane, ale nadal spełniają swoją funkcję.

Niektórzy na pewno zastanawiają się czy pisanie dwóch podobnych aplikacji to nie marnotrawienie pracy programistów. Okular i Ligature posiadają inną architekturę, ale w większości używają tych samych bibliotek. Co do dostępności w dystrybucjach: okular będzie dostępny tylko wtedy, jeśli zostanie przygotowany dla niego osobny pakiet, Ligature będzie dostępny, gdyż znajduje się w pakiecie kdegraphics. Użytkownicy GNOME oczywiście mogą korzystać z okulara lub Ligature, jedynym wymaganiem będzie posiadanie odpowiednich bibliotek KDE. Mogą oni także używać Evince, który wykorzystuje praktycznie te same biblioteki co okular lub Ligature, ale jest lepiej zintegrowany ze środowiskiem GNOME.

W tym tygodniu to już wszystko co miałem do zaprezentowania.