Podział dysku z Ubuntu Live-CD
2 maja 2007, jeronimmo
Graficzne narzędzia dla Linuksa czynią ten system o wiele bardziej przyjaznym. Nie tylko dla początkujących. Opisany poniżej GNOME Partition Manager (GParted) ma funkcjonalność zbliżoną do windowsowego PQ MAGIC ale jest oczywiście za darmo 
Istnieje podobny do GParted program o nazwie QtParted – dostępny m.in. w Knoppiksie.
Autor: jeronimmo
Zaczynamy – uruchomienie LIVE CD
Dysk możemy podzielić na partycję korzystając z dowolnego Live-CD. Na potrzeby artykułu skorzystaliśmy z Ubuntu Live-CD (który jest jednocześnie płytką instalacyjną Ubuntu). System można pobrać z oficjalnej strony Ubuntu.
Po uruchomieniu Ubuntu Live CD widzimy ekran GNOME. Klikając: System -> Administration -> GNOME Partition Editor uruchamiamy GParted.
W prawym górnym roku mamy wybór dysku – w tym komputerze był tylko 1 dysk (na interfejsie SATA II) - /dev/sda
Na rysunku powyżej mamy przedstawiony graficzny obraz dysku – w pasku poziomym widać jak rozłożone są partycje. Szczególnie dobrze widać, że partycja rozszerzona zawiera w sobie dyski logiczne. Na samym dole mamy wyszczególnione partycje – tak jak są one fizycznie zapisane na dysku. Widać np. że partycja SWAP /dev/sda5 jest „przed” partycją /dev/sda4. Dzieje się tak dlatego, że /dev/sda3 to partycja rozszerzona, która zawiera /dev/sda5.
Tworzenie partycji
Na początek postawmy sobie za zadanie utworzenie nowej partycji.
Aby utworzyć partycję potrzebne jest wolne miejsce na dysku. Załóżmy, iż chcemy utworzyć nową partycję z systemem plików ext3 (zalecany) o rozmiarze około 750MB. Widzimy, że pomiędzy partycjami /dev/sda5 i /dev/sda6 jest trochę wolnego miejsca. Zaznaczyliśmy je i utworzymy tam kolejną partycję. Po zaznaczeniu wolnego miejsca (szary poziomy pasek na „unallocated”) klikamy New (jest w lewym górnym rogu okna oraz w menu rozwijanym po kliknięciu PPM (Prawy Przycisk Myszy) na wybranym fragmencie dysku).
W oknie Create New Partition możemy wyróżnić:
- poziomy pasek przedstawiający nowa partycję (można nim manipulować myszką),
- Free Space Preceding (MB) — oznacza wolną przestrzeń przed partycją,
- New Size (MB) — rozmiar partycji,
- Free Space Following (MB) — wolna przestrzeń za partycją,
- Create as – utwórz jako,
- Filesystem – system plików,
- Cancel – anuluj operację,
- Add – dodaj (partycję).
Zmieńmy trochę parametry – chcemy partycję o rozmiarze 752. Teraz za partycją pozostanie 572 MB wolnego miejsca. Możemy to zrobić chwytając myszką prawy koniec partycji i przesuwając go lub też wpisać parametry ręcznie w pola znajdujące się pod paskiem partycji. Dwa pola z prawej strony umożliwiają ustawienie typu partycji. Nie możemy stworzyć kolejnej partycji podstawowej, więc pozostaje nam tylko partycja logiczna (dysk logiczny). Jej systemem plików niech pozostanie ext3.
Klikamy Add i naszym oczom ukazuje się nieco zmieniony obraz dysku.
Jest na nim już nowa partycja, lecz na dole okna mamy jedną operację oczekującą, tę którą przed chwilą wykonaliśmy. Dzieje się tak dlatego, iż dzielenie dysku to bardzo poważna operacja. W tej chwili możemy jeszcze się rozmyślić klikając Undo (cofnij). Ponieważ jesteśmy pewni poprawności dokonanej operacji, klikamy Apply w celu jej zatwierdzenia.
Zostaniemy jeszcze raz zapytani, czy jesteśmy pewni: klikamy Apply.
Widzimy okno mówiące, iż system będzie „widział” prawidłowo dysk dopiero po restarcie.
Oto i nasze dzieło.
Przesuwanie partycji / zmiana rozmiaru partycji
Kolejną czynnością którą umożliwia GParted jest zmiana rozmiaru partycji lub jej przesunięcie. Umożliwia to zarządzanie przestrzenią na naszym dysku bez potrzeby usuwania partycji i ewentualnej możliwości utraty danych. Przesuńmy zatem /dev/sda6 tak aby wolne miejsce znalazło się za nią. Klikamy /dev/sda6 i wybieramy Resize/Move (na pasku u góry lub w menu po kliknięciu PPM
Widzimy że przed partycją (czyli z lewej strony) jest trochę wolnego miejsca. Chcemy aby było ono za partycją /dev/sda6. Musimy więc ją przesunąć (myszką lub ustawiając parametry w trzech polach poniżej paska partycji).
Teraz klikamy Resize/Move
Znów jedna operacja oczekuje na ostateczną akceptację. Jeszcze możemy się rozmyślić. Aby udowodnić, że faktycznie można jeszcze cofnąć zmiany, klikamy Undo (cofnij).
Otrzymaliśmy stan identyczny z tym, jaki był po utworzeniu partycji ext3 o rozmiarze 753MB
Uwagi końcowe
Jak widzimy modyfikacja dysku nie musi być czymś przerażającym. Oprócz omówionych tutaj modyfikacji, można czynić rzeczy o wiele bardziej zaawansowane. Lecz ich omawianie może być zbyt niezrozumiałe dla początkujących, więc darujemy to sobie w tym artykule. Dodaj, przesuń, usuń partycję na początek wystarcza, aby mieć porządek wśród partycji i móc dzielić dysk twardy pomiędzy kilka systemów operacyjnych. Teraz jedyne co nam pozostało to faktyczna instalacja systemu na nowo utworzonej partycji na dysku. Powodzenia!
