rTorrent — P2P w konsoli!

W tym artykule opiszę klienta Bittorrenta działającego w środowisku tekstowym – rTorrent. Będzie on z pewnością przydatny osobom, które komputer dzielą z innymi domownikami, gdyż (przy pomocy screena i skryptów startowych) pozwala na ściąganie plików niezależnie od zalogowanego użytkownika. Co więcej, ponieważ jest to klient tekstowy (działa pod ncurses), można równie dobrze podejrzeć jego pracę poprzez dowolnego klienta SSH, przeglądarkę WWW (ajaxterm), bądź nawet komórkę, co opisałem w moim poprzednim artykule o MidpSSH. Nie bez znaczenia jest też minimalne, w porównaniu do innych graficznych klientów, zajęcie zasobów sprzętowych. Jak podaje Wikipedia i oficjalna strona programu, dzięki mocno zoptymalizowanemu kodowi, rTorrent potrafi ściągać pliki kilkakrotnie szybciej niż oficjalny klient. A więc czego chcieć więcej? Do dzieła!

Co nam będzie potrzebne?

Przede wszystkim potrzebne będzie kopia rTorrenta oraz biblioteki libtorrent. Obydwie rzeczy możemy ściągnąć z oficjalnej strony, lecz warto sprawdzić, czy nie znajdują się one w repozytorium naszej dystrybucji. Potrzebny będzie też nam program screen, który na pewno będzie w oficjalnych repozytoriach.

Gdy już mamy w systemie zainstalowane pakiety z tymi programami, możemy przystąpić do uruchomienia programu. Robimy to wpisując po prostu rtorrent w konsoli. Co się nam pokaże, to opisałem poniżej. Z pewnością poczujecie się trochę zagubieni, ale postaram się wyjaśnić wszelkie wątpliwości.

Opis okna

rTorrent - opis okna 1
Rys.1 rTorrent – zaraz po uruchomieniu

rTorrent - zaraz po uruchomieniu
Rys.2 rTorrent – opis podstawowych funkcji

Te dwa screenshoty przedstawiają główne okno rTorrenta uruchomionego na moim komputerze. Na pierwszym jest on pokazany tak, jak wygląda, gdy jest uruchomiony pierwszy raz, a na drugim, gdy ma już plik konfiguracyjny oraz dwa aktywne transfery.

Plik konfiguracyjny

Pierwsze pytanie pewnie brzmi – „jak dodawać nowe torrenty?” Już śpieszę z odpowiedzią: torrenty w naszym wypadku będą dodawały się same. „Jak to możliwe?” Otóż zaraz się przekonacie :-)

Magia tkwi w pliku konfiguracyjnym rTorrenta, który znajduje się w katalogu domowym pod nazwą .rtorrent.rc. Powinniśmy go teraz utworzyć. Przykładowy, wraz z opisem wszystkich użytych funkcji, znajduje się poniżej.

# W tym katalogu będą zapisywane ustawienia torrentów;

# oraz plik, który blokuje wielokrotne załączanie rTorrenta;

session = /home/lukasz/dane/download/torrenty

# Gdzie będą ściągane pliki;

directory = /home/lukasz/dane/download/torrenty

# Domyślna prędkość wysyłania (0 dla nieograniczonej);

upload_rate = 40 

# Domyślna prędkość ściągania (0 dla nieograniczonej);

download_rate = 0

# Czy rTorrent ma korzystać z UDP;

use_udp_trackers = yes 

# Maksymalna liczba uploadów na jeden torrent;

max_uploads = 20 

# Zakres portów z których rTorrent będzie próbował się łączyć;

port_range = 6892-6892

# Minimalna i maksymalna liczba połączeń do jednego torrenta;

min_peers=10

max_peers=400 

# Przestaje wysyłać, gdy ratio wyniesie 2.0 przy przynajmniej 100MB

# wysłanych lub gdy ratio przekroczy 5.0;

schedule = ratio,60,60,stop_on_ratio=200,200M,500

# Przestaje ściągać, gdy miejsce na dysku wyniesie poniżej 20MB;

schedule = low_diskspace,5,60,close_low_diskspace=20M

# Z tego katalogu torrenty będą automatycznie dodawane do listy ściągania;

schedule = watch_directory,5,5,load_start=/home/lukasz/dane/download/torrenty/*.torrent 

# Po usunięciu ściągania z listy będą usuwane pliki .torrent;

schedule = untied_directory,5,5,stop_untied=

Jeśli mamy już przygotowany plik konfiguracyjny, możemy spróbować, czy rTorrent sam pobiera pliki. W tym celu ściągamy przykładowy plik .torrent i zapisujemy go do wcześniej wybranego katalogu (u mnie był to /home/lukasz/dane/download/torrenty). Jeśli po załączeniu rTorrent plik doda się do ściągania, to jest wszystko ok. W przeciwnym przypadku, należy sprawdzić czy plik konfiguracyjny jest na pewno dobrze zrobiony, czy nie popełniliśmy literówek w edytowaniu go, oraz czy na pewno ma odpowiednią nazwę i znajduje się w naszym katalogu domowym.

Oczywiście, torrenty można też dodawać ręcznie, jak to robić opisałem na końcu tego artykułu, w klawiszologii.

rTorrent, screen i skrypty startowe

Następnym krokiem będzie dodanie polecenia uruchamiania rTorrent do skryptów startowych. W tym celu przygotowujemy mały skrypt, który dodamy do /etc/init.d. W moim przypadku wygląda on tak:

#!/bin/sh

su lukasz -c 'screen -mD sh /usr/bin/rtorrent' &

W miejsce lukasz, należy podstawić swoją nazwę użytkownika, dzięki czemu rTorrent nie będzie uruchamiany z poziomu roota.

Aby sprawić, żeby skrypt był wykonywany przy uruchomieniu komputera, należy (z poziomu roota) pozwolić mu, aby był wykonywany (chmod +x), skopiować do katalogu /etc/init.d/ oraz wydać polecenie update-rc.d plik defaults 20, gdzie plik to nazwa naszego skryptu.

Po ponownym uruchomieniu komputera, rTorrent powinien zacząć pracować. Do wywołania go musimy wpisać screen -r w terminalu. Pełen opis podstawowych i nie tylko funkcji screena znajduje się w artykule Screen – sztuczki.

Podstawowa klawiszologia

A oto podstawowe skróty klawiszowe, które na pewno przydadzą Wam się podczas pracy z rTorrentem.

  • ^q – Wyłącza program. Wciśnięty podwójnie wymusza zamknięcie.
  • Góra, dół – zaznacza kolejne pobierania.
  • Lewo – wraca do poprzedniego ekranu.
  • Prawo – przechodzi do następnego ekranu
  • a | s | d – Zwiększa globalny upload o 1/5/50 KB
  • A | S | D – Zwiększa globalny download o 1/5/50 KB
  • z | x | c – Zmniejsza globalny upload o 1/5/50 KB
  • Z | X | C – Zmniejsza globalny download o 1/5/50 KB
  • ^S – Rozpoczyna pobieranie
  • ^D – Zatrzymuje aktywne pobieranie bądź usuwa zatrzymane
  • + | - – Zmienia priorytet pobierania wybranego torrenta
  • Backspace – Po naciśnięciu można wpisać lokalną ścieżkę bądź URL do pliku .torrent. Obsługuje dopełnianie ścieżek za pomocą przycisku Tab, jak w bashu.

Epilog

I tutaj zbliżamy się do końca artykułu, myślę, że wiedza, którą tutaj przedstawiłem będzie dla Was przydatna. Oczywiście, nie jest to 100% możliwości rTorrenta, jednak z pewnością są to informacje, które wystarczą do sprawnej obsługi programu. Po dalsze odsyłam do systemowych manuali. Wszystkie pytania piszcie na lukiasz@gmail.com

Korekta: t_ziel

Komentarze (RSS)
Komentarze są prywatnymi opiniami dodających je osób. Prosimy o zachowanie kultury wypowiedzi. Komentarze obraźliwe oraz obniżające poziom serwisu będą usuwane. Więcej w regulaminie komentowania.

52 komentarzy

  1. t_ziel 29 kwietnia 2007 o godz. 20:05 #

    Uwaga!

    Chwilowo nie można powiększać jednego obrazka.

  2. D3X 29 kwietnia 2007 o godz. 20:20 #

    - "dzięki mocno zoptymalizowanemu kodu" – chyba "kodowi"

    - screeny są odwrotnie :)

  3. harnir 29 kwietnia 2007 o godz. 20:46 #

    To, co mi się marzy, to "demon downloadu" – połączenie, wgeta, programu do ściągania torrentów i menadżera pobierania. W tle działa mały demon czekający na zadania. Jednym poleceniem z terminala podajemy mu adresy URL plików do ściągnięcia a on zapisuje je w uprzednio skonfigurowanym katalogu. Działa w tle, jest uruchamiany przy starcie systemu, automatycznie zapamiętuje ostatnią pozycję w pliku i pozwala na dokończenie pobierania… Cudo. Zna ktoś coś takiego? Wiem że mlDonkey może działać w ten sposób, i może pobierać torrenty (a także ed2k i jakieś inne jeszcze), ale nie mogę mu podać linków z HTTP lub http://FTP...

  4. Zarov 29 kwietnia 2007 o godz. 21:02 #

    rTorrent nie jest taki straszny jak mówią. Polecam.

    D3X jaki ten świat mały :)

  5. blueboth 29 kwietnia 2007 o godz. 22:12 #

    rTorrent jest świetnym klientem, który ciągle się rozwija. Używam go od zawsze, polecam innym.

    Tego mi tutaj na wortalu brakowało :)

  6. michuk 30 kwietnia 2007 o godz. 0:15 #

    Screeny odwrócone, obrazek można już obejrzeć, za niedogodności przepraszamy :)

  7. kaziu 30 kwietnia 2007 o godz. 2:34 #

    Pytanie do autora:

    Czy ta linijka jest potrzebna "schedule = watch_directory,5,5," musiałem ją wywalić bo rTorrent zgłaszał błąd ;/ bez niej się włącza.

  8. Treadstone 30 kwietnia 2007 o godz. 9:03 #

    @koziu – racja, błąd przy wpisywaniu tekstu: te dwie linijki:

    schedule = watch_directory,5,5,

    load_start=/home/lukasz/dane/download/torrenty/*.torrent

    Powinny być w jednej, bez spacji.

    Błąd już poprawiony, dzięki:)

  9. LordD 30 kwietnia 2007 o godz. 11:14 #

    "…pozwala na ściąganie plików niezależnie od zalogowanego użytkownika". W jaki sposób? Jak to zrobić, żeby rTorrent chodził niezależnie od tego jaki użytkownik jest zalogowany?

  10. mYkal 30 kwietnia 2007 o godz. 12:07 #

    Czy istnieje możliwość wyłączania niektórych plików w samych plikach torrent (tak aby tylko wybrane przez nas pliki były ściągane).

  11. pi00 30 kwietnia 2007 o godz. 12:48 #

    Przejdź do zakładki File list i spacją zmień priorytet (Pri) na off. Ciekawe piszesz poradniki Treadstone!

  12. kaziu 30 kwietnia 2007 o godz. 15:02 #

    Właśnie Treadstone bardzo dobre poradniki a te możliwości screen'a to mnie zaszokowały ^^ oby więcej takich poradników

  13. Treadstone 30 kwietnia 2007 o godz. 15:47 #

    Dzięki:) Miło się czyta takie słowa:)

    @LordD – dokładnie chodzi o to, że podczas startu systemu uruchamia się screen z rTorrentem w tle (nie blokując żadnego terminala), dzięki czemu program chodzi już od razu w kontekscie użytkownika, bez potrzeby uruchamiania go ręcznie. Z logowaniem miałem na myśli komputer w domu, gdzie na końcu uruchamia się graficzny menedżer logowania. Pomimo tego, kto się zaloguje, screen z rTorrentem będą już działały. Fragment przytoczony przez Ciebie poprawiłem, żeby nie budził wątpliwości – to nie sam rTorrent potrafi tak być uruchamiany i działać, ale każdy program konsolowy przy pomocy screena i /etc/init.d.

    @Kaziu – to, co opisałem w artykule odnośnie screena, to funkcję, które uznałem za najciekawsze i warte opisania, sam screen posiada chociażby potężny ale i ciężki do zrozumienia system schowka i wiele innych funkcji, które mogę kiedyś opisać w następnym artykule:)

  14. Elwis 1 maja 2007 o godz. 13:27 #

    Święta racja. rTorrent to najelpszy klient torrenta jakiego kiedykolwiek używałem..

  15. nowy_ubunciak 3 maja 2007 o godz. 16:40 #

    Mam pytanie dotyczące rtorrenta… jak ściągam dowolną rzecz i wyłącze rtorrenta to po ponownym włączeniu ściąga on od nowa ten plik. Czy można temu jakoś zaradzić? Z góry dziękuję za pomoc i pozdrawiam!

    ps.

    prośba do autora: WIĘCEJ ARTYKUŁÓW O KONSOLI!!! :)

  16. pi00 3 maja 2007 o godz. 20:06 #

    session =

    w konfigu widnieje?

  17. nowy_ubunciak 4 maja 2007 o godz. 12:06 #

    już widnieje, mea culpa, przepraszam za kłopot…

    Dzięki i pozdrawiam!

  18. maxsior 12 maja 2007 o godz. 19:07 #

    tylko nikt nie pisze czy linuxowe obsluguja ipfilter

  19. Sufixx 17 maja 2007 o godz. 17:28 #

    Klient torrent świetny, choć nadal czekam na dodanie kilku opcji.

    Użytkownikom choćby BitCometa szczęka opada, kiedy pokazuje im że 20 aktywnych torrentow nie musi używac wcale 300mb ramu, a 30 :)

  20. 3qn 21 maja 2007 o godz. 1:42 #

    Czytam już któryś twój arytuł RESPECT !!!!

  21. grzechu 2 czerwca 2007 o godz. 23:46 #

    a ja mam pytanie odnośnie zarządzania przez www jak to się wogóle robi ??

  22. isaak 13 czerwca 2007 o godz. 20:35 #

    Dodam bo może sie przydać xD

    1/2 – ustawianie maksymalnej liczby połączeń dla torrenta

    3/4 – minimalna liczba połączonych peer'ów

    5/6 – maksymalna liczba połączonych peer'ów

    t – aktualizacja trackera.

    T – wymuszona aktualizacja trackera

    Menu FileList (listy plików torrenta)

    space – zmiana priorytetu pliku

    * – zmiana priorytetu wszystkich plików

    Więcej info w języku angielskim:
    http://libtorrent.rakshasa.no/wiki/RTorrentUserGu

  23. marcin 5 lipca 2007 o godz. 2:01 #

    wie ktos mzoe jak ustawic rtorrenta, zeby w okreslonych godzinach sciagal pelna para a w innych przycinal download, zeby nie przymulac neta? krotko mowiac; w nocy idzie max a w dzien np polowe tego

    • shutdownrunner 19 lipca 2007 o godz. 21:48 #

      Może trochę późno, ale…

      schedule = throttle_1,01:00:00,24:00:00,download_rate=0

      schedule = throttle_2,05:00:00,24:00:00,download_rate=25

      czyli

      schedule = tryb_ściągania(no z tymi nazwami niewiele zrobi), od[godzina], do[godzina], download_rate=prędkość ściągania.

      no i chyba styknie

      • emil 20 marca 2008 o godz. 15:22 #

        wedle manuala to cos skopales :D

        schedule = id,start,interval,command

        Call command every interval seconds, starting from start. An interval of zero calls the task once, while a start of zero calls it immediately. Currently command is forwarded to the option handler. start and interval may optionally use a time format, dd:hh:mm:ss. F.ex to start a task every day at 18:00, use 18:00:00,24:00:00.

        wiec to co napisales nie bedzie od godziny do godziny tylko od godziny co ile

        w twoim przykladzie od 1 co 24h w drugim od 5 co 24h

        co wyjdzie z tego np

        schedule = jakies_tam_id,01:00:00,08:00:00,download_rate=25

        bedzie download ustawiac na 25 od 1 w nocy co 8 godzin czyli o 1 ustawi na 25 potem o 9 ustawi na 25 potem o 17 ustawi download na 25 id mozna sobie wpisac jakie sie chce :) jakies_tam_id

        i mozna uzyc upload_rate do ciecia upa

        pozdrawiam

  24. marcin 26 lipca 2007 o godz. 17:22 #

    ale lepiej pozno niz wcale ;)

    dzieki wielkie, pozdrawiam

  25. yanis 27 lipca 2007 o godz. 1:01 #

    czy istnieje możliwość kolejkowania torrentów, chodzi o to że wrzucam do katalogu 10 torrentów, ale w aktywne są tylko 3 a reszta jest w kolejce, po zakończeniu któregoś startuje następny itd…

  26. wc 17 sierpnia 2007 o godz. 23:40 #

    ja rowniez przylanczam sie do prosby o troche informacji na temat obslugi tego programu z poziomu strony www

    a pozatym WIELKIE DZIEKI za artukul

  27. wloczykij 13 września 2007 o godz. 14:54 #

    Ladna tapeta :)

    Moglbys sie podzielic? :)

  28. Treadstone 14 września 2007 o godz. 0:03 #

    Jasne, napisz mi na maila:)

  29. wloczykij 18 września 2007 o godz. 15:48 #

    PS. Nie napisalem na maila, bo nigdzie go nie podales. Dlatego dalem swoj.

  30. slv 19 września 2007 o godz. 15:43 #

    czy komus z Was dziala poprawnie ta opcja:

    schedule = untied_directory,5,5,stop_untied=

    wedlug manuala, itd. pliki *.torrent powinny byc usuwane po sciagnieciu sie danego torrenta… niestety u mnie nic takiego nie ma miejsca, o co moze chodzic?

  31. kuku 30 września 2007 o godz. 18:54 #

    u mnie usuwa pliki *torrent jeśli usunę download z listy (2x[ctrl]+[D])

    pozatym w nowszej wersji żeby uruchomoć rtorrenta muszę zmienić linię 41 na taką

    schedule = ratio,60,60,"stop_on_ratio=200,200M,500"

  32. Smigacznr1 4 października 2007 o godz. 2:28 #

    Witam

    A ja mam

    session = /home/smigacz/torrenty

    i nie kontynuje mi sesji…

    Co moze to powodowac?

    Pozdrawiam

    Smigacznr1

  33. Treadstone 11 października 2007 o godz. 16:55 #

    Program dość szybko się rozwija, testowana wersja to 6.04, obecnie najnowszą jest chyba 7.08, możliwe, że stąd te problemy

  34. tenLIS 2 listopada 2007 o godz. 17:40 #

    Bardzo fajny poradnik, w sumie wszystkie o konsolce sa swietne.

    Mam tylko drobny problem. Uzywalem wczesniej windowsa a w nim Azureusa, potem uTorrent. Windowsa porzucilem :) tamte programy tez, wyczytalem w sieci, ze rTorrent sciaga pliki tak szybko jak inne programy lub szybciej.

    Tamte programy sciagaly mi z max predkoscia (mam 3mbps/512kbps) a w przypadku rTorrenta predkosc zazwyczaj nie przekracza 30-40KB/s. Wiecie co moze byc na rzeczy? Jak sobie z tym poradzic? Nie chce rezygnowac z tego programu bo poza tym jednym mankamentem jest swietny.

    Z gory dziekuje za pomoc :)

  35. HaflingeR 21 grudnia 2007 o godz. 19:17 #

    Witam.

    Pewnie poźno ale część osób pytało o interfejs web dla rtorrenta. Zebrane linki do ciekawych projektów poniżej:

    http://libtorrent.rakshasa.no/wiki/UtilsList

    Have fun!

    Pozdr.

    HF.

  36. emil 20 marca 2008 o godz. 18:30 #

    a ja mam takiego quiza

    czy ktos wymyslil/wymysli jak zrobic zeby powiedzmy o 1 stopowalo wszystkie torentki a o 10 odpalalo sciaganie ponownie

    kombinuje kombinuje i jakos nie widze ani w manualu ani w dokumentacji

    z rzadna opcja mi nie wychodzi :( stop_untied =, close_untied = on_stop = id,command,

    urzywal ktos czegos takiego ?

    • SBKch 15 kwietnia 2008 o godz. 23:49 #

      Używasz schedule, składnia w man, modyfikujesz np. download/upload ratio.

      np.

      schedule = costam,10:00:00,24:00:00,download_ratio=2048

      (podajesz w kilobajtach) o ile dobrze pamiętam

      Tak samo możesz ustawić np. automatyczne dodawanie torrentów z jakiegoś katalogu/innego miejsca – ustawiasz czasy np 5,5 dla 5 sekund lub 30,30 dla sprawdzania co 30 sekund.

  37. k4loryfer 30 kwietnia 2008 o godz. 19:37 #

    Witam bardzo pomocny opis z tym ze mam problem z odpaleniem konfiga ;/ , jak chce odpalic RTorrka to wyskakuje mi cos takiego

    Error in option file: ~/.rtorrent.rc:1: Could not find '='.

    patrzylem i porownywalem z tym tutaj i nie moge znalezc przyczyny ;/ czy ktos moglby mi pomoc? aa i jeszcze bym chcal wiedziec jak ustawic (ale dobrze bo pisze wyzej ale nie moge toego sprawdzic nawet ) DL i UL od okolo 24 do 12 a i jeszcze zeby w tych godzina tylko byl odpaly RTorrent:>

  38. matiit 9 maja 2008 o godz. 12:07 #

    Ja mam pytanie, da się żeby po pobraniu wszystkich torrentów wyłączał komputer? albo wykonywał po prostu jakieś polecenie.

  39. rafal_rr 29 października 2008 o godz. 21:09 #

    chciałem zapisywać pliki na dysku ntfs. tworzy mi foldery, lecz nie ściąga. wyświetla taki komunikat:

    Storage error: [File chunk write error: No such device.]

    pozdrawiam :)

  40. jakobs84 10 stycznia 2009 o godz. 19:48 #

    Witam

    Odpalam rtorrenta na screen'ie i pytanie dla czego nie działa mi uruchamienie torentów (CTRL+S) i koniec programu (CTRL+Q) w przeciwieństwie do zatrzymywanie (CTRL+D) które działa bez problemu??

    Pozdrawiam

  41. jakobs84 1 lutego 2009 o godz. 14:47 #

    Ktoś to w ogóle czyta??

  42. dzilins 12 lutego 2009 o godz. 14:38 #

    Witam.

    A czy jest możliwość aby po zakończeniu pobierania pliki były przenoszone do innego katalogu? Jeśli tak to jak to zrobić?

    Pozdrawiam

  43. daarth 2 marca 2009 o godz. 11:04 #

    @dzilins, tak jest to możliwe:

    Movecompletedtorrents

    Fajny klient. Bardzo dobrze seeduje i nie ma błędów jak np. deluge. Szkoda tylko, że nie koloruje tego okienka w terminalu, żeby np. pobierane były na niebiesko, a seedowane na zielono czy coś. No i nazwy plików mogłyby być białymi literami na czarnym tle, wtedy odznaczały by się bardziej w liście. Oprócz tego wyglądu to rewelacja :)

  44. Hellrider 2 kwietnia 2009 o godz. 3:01 #

    witam.

    mam podobny problem co jakobs84.

    Startuje automatucznie z systemem rtorrenta i nie dziala mi ctrl + s i + q.

    Gdy wystartuje go samemu z systemu z screen'em to dzialaja te funkcje.

    Wie moze ktos co zrobic by dzialaly?

    Pozdrawiam

    • jakobs84 7 czerwca 2009 o godz. 2:11 #

      Hellrider,

      sprubuj Ctrl + a + s oraz to samo a + q umnie działa. tylko pogrzebać w sieci musiałem

  45. koral_wz 16 października 2010 o godz. 17:42 #

    Note that Ctrl+s (and Ctrl+q for quit) is often used for terminal control to pause screen output (and Ctrl+q to resume). This may interfere with rTorrent. Type stty -a to see whether these have been mapped. To remove the mappings, execute the commands

    stty stop undef

    stty start undef

    I będzie działać jak trzeba

    before running rTorrent (or reattaching to screen) to leave them undefined. You could also replace undef with some other code — Ctrl+p, say. Ctrl+d also usually sends end-of-file but ncurses passes this through to rTorrent. stty eof undef if you are worried.

  46. LoL 31 sierpnia 2011 o godz. 21:15 #

    Witam

    Dla zainteresowanych klejam link do skryptu do automatyczne pobierania torrentów z kanału rss.
    Skrypt napisany pod shell linuxa wystarczy pozmieniac login, haslo, oraz passkey.
    Oraz dodać do crona.
    Znawcy tematu będa napewnoe wiedzieli o co chodzi.
    Klient torrenta do rtorrent.
    Gdy bedzie zainteresowanie skryptem udziele wiekszych informacji.

    links do skryptu: http://www.m-65.pl/content/9-btgigs

    Pozdrawiam

(wymagane)
URI
Uwaga! Niektóre komentarze, m.in. te dodane przez niezalogowanych i nowych użytkowników, są ręcznie moderowane. Jeśli Twój komentarz nie ukaże się od razu, nie dodawaj go ponownie, tylko cierpliwie poczekaj na akceptację.

Literówki najlepiej zgłaszać jabberem: michuk@jakilinux.org lub kocio@jabber.org!

W komentarzach możesz używać prostych znaczników HTML. Przykłady:
  • Link: <a href="jaklinux.org">Linux dla każdego</a>,
  • Wytłuszczenie: <strong>tekst pogrubiony</strong>,
  • Kursywa: <em>tekst pochylony</em>,
  • Przekreślenie: <del>tekst przekreślony</del>,
  • Kod: <code>printf("blok kodu");</code>,
  • Cytat: <blockquote>cytat</blockquote>
Uwaga: jeśli dodasz nieznany znacznik, będzie on niewidoczny, gdyż system filtruje takie znaczniki.