Przedstawiamy kolejny wywiad, tym razem z osobą odpowiadającą za udane wdrożenie Wolnego i Otwartego Oprogramowania w Urzędzie gminy Mniów. Mniów jest małą gminą liczącą około dziecięciu tysięcy mieszkańców i jest przykładem niewielkiego wdrożenia. Małe a cieszy. ;)

Jeśli masz informacje na temat innych wdrożeń Open Source w polskiej administracji, napisz o tym na specjalnej stronie: WiOO w Gminie na naszym wiki lub napisz do nas bezpośrednio.

Na pytania odpowiadał Aleksander Podsiadły, starszy informatyk gminy.

1. Skąd Pan dowiedział się o możliwości wykorzystania Wolnego i Otwartego Oprogramowania w gminie? Jest Pan pasjonatem, wolontariuszem ruchu i postanowił coś zmienić czy po prostu gmina szukała oszczędności i padło na OpenOffice?

Aleksander Podsiadły:

Jako wieloletni użytkownik Linuksa raczej jestem pasjonatem. Korzystanie z OO jest to również formą oszczędzania publicznych pieniędzy; przeciętny urzędnik wykorzystuje niewielką część możliwości oprogramowania biurowego i kupowanie pakietu MS Office z mojego punktu widzenia jest marnowaniem pieniędzy. Poza tym przygodę z OO zaczynałem od StarOffice.

2. Czy to oznacza, że magistrat wykorzystuje darmową kompilację stworzoną przez społeczność (OpenOffice.org), czy urząd jednak zakupił komercyjne, ale tańsze od MS Office edycje OpenOffice, takie jak OpenOffice.ux.pl czy StarOffice?

Aleksander Podsiadły:

Wykorzystujemy wersję darmową, próbowałem kiedyś wersję Ux, lecz były z nią drobne problemy, które sygnalizowałem osobiście panu Grzegorzowi Zdonkowi. Wydano co prawda wersję poprawioną, lecz przeszedłem na wersję OpenOffice.org, której kompilacja w moim środowisku działała szybciej i stabilniej.

3. Czy podczas migracji brał Pan pod uwagę rekomendacje Komisji Europejskiej oraz panujące we Wspólnocie Europejskiej trendy dotyczące wyboru oprogramowania Open Source? Czy miało znaczenie uznanie formatu OpenDocument przez ISO za standard ISO/IEC 26300?

Aleksander Podsiadły:

Nie miało to wpływu, ponieważ używałem OpenOffice wcześniej niż opublikowano wymienione dokumenty. Rekomendacja oraz norma raczej potwierdziły, że wiem, co robię.

4. Na ilu stanowiskach wykorzystywany jest wyłącznie OpenOffice, a na ilu zainstalowane są obydwa pakiety biurowe? Jest to większość czy mniejszość?

Aleksander Podsiadły:

W samym urzędzie są 22 komputery, na wszystkich jest OpenOffice.org, MS Office jest na 4 komputerach, głównie w Referacie Finansowym i u Zastępcy Wójta.

5. Jak wyglądała migracja? Z czym było najwięcej, a z czym najmniej kłopotu?

Aleksander Podsiadły:

Raczej z migracją nie było problemów, jedyny problem to przyzwyczajenie

6. Jak na zmianę oprogramowania zareagowali pracownicy? Czy były potrzebne szkolenia, czy wystarczyła doraźna pomoc przy zmianie przyzwyczajeń?

Aleksander Podsiadły:

Nie było szkoleń, tylko doraźna pomoc w miarę potrzeb.

7. Czy napotkaliście do tej pory problemy z kompatybilnością przesyłanych Wam dokumentów w formacie MS Office?

Aleksander Podsiadły:

Tak, szczególnie dotyczy to nieprofesjonalnie robionych „formularzy”. Piszę „formularzy” w cudzysłowie, ponieważ nie są to tak naprawdę formularze, lecz coś, co udaje formularze. Podobnie z niektórymi sprawozdaniami z RIO lub MF.

8. W jakim formacie zapisywane są dane na potrzeby urzędu, a w jakim wysyłane są na zewnątrz?

Aleksander Podsiadły:

Na potrzeby urzędu w formacie ODF, na zewnątrz w miarę możliwości ODF, choć do wielu urzędów trzeba konwertować na formaty MS Office.

9. Czy zdarzyło się, że OpenOffice nie miał jakichś opcji potrzebnych do funkcjonowania urzędu? Czy w takim przypadku, zgłasza Pan stosowne prośby w Issuezilli projektu? A może sam dział IT pisze łatki i je podsyła do projektu?

Aleksander Podsiadły:

Nie, nie zdarzyło się.

10. Czy gmina zawsze korzysta z najbardziej aktualnego oprogramowania? Jak często dokonywana jest aktualizacja?

Aleksander Podsiadły:

Nie na wszystkich stanowiskach jest najnowsza wersja. Ponieważ mam tu tylko 1/2 etatu, aktualizuję przy okazji wykonywania innych czynności, w miarę posiadanego czasu. Najnowszą wersję zawsze wgrywam na lokalny serwer FTP i lokalny udostępniony zasób Samby.

11. Czy używając OpenOffice.org, udało się zrobić coś, czego dawniej w gminie nie było (np. jakaś baza danych, korespondencja seryjna lub jakieś nietypowe rozwiązanie biurowe, może faktury czy rachunki)?

Aleksander Podsiadły:

W tej firmie tylko szablon firmówki, ale w WITD w Kielcach (moja druga połówka etatu) zrobiłem na przykład rozliczenie roczne kosztów korespondencji (ilości i ceny poszczególnych rodzajów przesyłek) i parę jakichś drobnych szablonów.

12. Czy na komputerach urzędowych wykorzystywane jest jeszcze inne oprogramowanie Open Source?

Aleksander Podsiadły:

Jak najbardziej, Mozilla Firefox i Mozilla Thunderbird na wszystkich stanowiskach, korzystanie z MSIE nie jest mile widziane. Serwer dostępowy oraz serwer intranetowy to w całości wolne oprogramowanie (CentOS, qmail-toaster, Typo3 itp.)

13. Pytanie końcowe: Jak Pan widzi przyszłość WiOO w swojej gminie? Czy planuje Pan dalszą migrację na wolne oprogramowanie w ramach możliwości? Czy będzie Pan konsekwentnie zastępował zamknięte oprogramowanie, niestosujące otwartych standardów wymiany danych, jeśli będzie to tylko możliwe?

Aleksander Podsiadły:

Coraz więcej młodych ludzi próbuje korzystać z linuksowych dystrybucji, przede wszystkim Ubuntu i Fedory. Przyczyniło się do tego zlikwidowane w tym roku, a istniejące przez kilka lat Gminne Centrum Informacji, w którym na stanowiskach był zainstalowany Linux. Początkowo Aurox, a później Fedora. Mimo możliwości skorzystania z MS Windows XP raczej nie widziałem, by któryś z dzieciaków z niego korzystał.

Osobiście zawsze staram się przy doborze oprogramowania użytkowego analizować możliwość wykorzystania wolnego oprogramowania, choćby na silnik bazy danych. W specyfikacjach przetargowych zawsze dokumenty do wypełnienia udostępniane są przede wszystkim w formacie ODF.

Dziękuję za rozmowę.

Rozmawiał Mateusz ‘quest’ Zasuwik

Pamiętaj! Jeśli masz informacje na temat innych wdrożeń Open Source w polskiej administracji, napisz o tym na specjalnej stronie: WiOO w Gminie na naszym wiki lub napisz do nas bezpośrednio.